خلاقیت

۵ عنصر اصلی در تفکر طراحی

تفکر طراحی فرایندی غیرخطی و تکرار شونده است که تلاش می‌کند: مشتریان یا کاربران را درک کند، فرضیات موجود را به چالش بکشد، مسائل را بازتعریف نماید و راهکارهایی ارائه دهد که منجر به ساخت نمونه اولیه شده و بتوان آن‌ها را مورد ارزیابی قرار داد. ۵ عنصر تفکر طراحی عبارتند از: همدلی، تعریف، ایده‌پردازی، نمونه اولیه و آزمون. در ادامه با این عناصر تفکر طراحی بیشتر آشنا می‌شویم.

5 عنصر تفکر طراحی

همدلی

همدلی

همدلی اساس یک طراحی انسان محور است. مسئله‌ای که برای حل آن تلاش می‌کنید، به ندرت با زندگی خودتان گره خورده است. بلکه این مسئله کاربران و مخاطبان خاصی را درگیر خود ساخته است. برای ایجاد همدلی باید ارزش‌های کاربران خود را بیاموزید. شاید همدلی کردن برای خیلی از ما کار آسانی نباشد اما سه ابزار قدرتمند این راه را برای ما هموار می‌سازد: مشاهده کردن، درگیر شدن، غوطه‌ور شدن.

غوطه‌ور شدن

خودتان را در تجربه‌ی کاربران غوطه‌ور سازید. لازم است آن چه کاربر تجربه می‌کند را شما نیز با تمام وجود احساس و درک نمایید. راه‌هایی بجویید یا در صورت نیاز بسازید تا خودتان را در محیط‌های خاصی قرار دهید که شما را قادر می‌سازد درک بهتری از کاربران خود پیدا کنید، همان کسانی که قرار است برای آن‌ها طراحی کنید.

درگیر شدن

به طور مستقیم با کاربران درگیر شده و با آنان تعامل داشته باشید. یک روش مفید، انجام مصاحبه است که شما مسئولیت دارید تا برای آن آماده شده و از قبل برنامه‌ریزی کنید. مراقب باشید مصاحبه به یک پرسش و پاسخ خشک و رسمی تبدیل نشود چرا که حاصل آن پاسخ‌های غیرواقعی است. هدف شما درگیر شدن با کاربران است تا به این وسیله بینش شما از اعتقادات و ارزش‌های آن‌ها کامل‌تر شود.

مشاهده کردن

کاربران و رفتار آن‌ها را در بستری رصد نمایید که در آن زندگی می‌کنند. این افراد چگونه با محیط اطراف خود ارتباط برقرار می‌کنند. از گفته‌ها، رفتارها و سایر اقدامات آن‌ها یادداشت‌برداری کنید، چیزهایی را بنویسید که نمایانگر تجربه‌ی کاربران باشد. مشاهده‌ی کاربران سرنخ‌هایی به شما می‌دهد که کاربران به چه چیزی می‌اندیشند، چه احساساتی را تجربه می‌کنند و چه نیازهایی دارند.

تعریف

عنصر تعریف در تفکر طراحی

تعریف یک عنصر تفکر طراحی است که از طریق آن شما یافته‌های خود از همدلی را به صورت نیازها و بینش‌ها رمزگشایی می‌کنید و از آن‌ها یک چالش معنادار می‌سازید. سپس بر اساس فهم خود از کاربران و محیطی که در آن قرار دارند به یک بیان عملگرایانه از مسئله می‌رسید: نقطه‌نظر شما. نقطه‌نظر شما چیزی فراتر از این است که مسئله را تعریف کنید، یک دید طراحانه‌ی منحصر به فرد است که کاربران خاص چارچوب آن را تشکیل می‌دهند.

مرحله‌ی «تعریف»، بیان شفافی از مسئله‌ای ارائه می‌دهد که قصد غلبه بر آن را دارید. برای این که فرایند طراحی  واقعا مولد باشد، باید قالبی جدید برای چالش خود بسازید که این قالب بر اساس نگرش‌های به دست آمده از مرحله‌ی همدلی شکل گرفته است. این نقطه‌نظر یا بیان مسئله که به قالب‌بندی جدید هم مجهز شده، می‌تواند به عنوان سکوی پرتابی برای تولید راهکار باشد.

چنین نقطه‌نظر منحصر به فردی باید…

  • حافظ احساسات و فردیت کسانی باشد که برای آن‌ها طراحی می‌کنید.
  • از زبانی قدرتمند برای بیان مسئله بهره برده باشد.
  • از کلمات ملموسی استفاده کند که حس خاصی را القا می‌کنند.
  • بینشی ژرف را در خود جای دهد.
  • احتمالات زیادی را ایجاد کند.

ایده‌پردازی

عنصر ایده پردازی در تفکر طراحی

ایده‌پردازی یک عنصر دیگر از تفکر طراحی است که طی آن شما طرح‌های جایگزین بسیار متمایزی تولید می‌کنید. در فرایند ایده‌پردازی شما از مفاهیم و رخدادهای قابل‌پیش‌بینی فراتر می‌روید. قرار نیست به هدف بزنید، قرار است شلیک کنید. به جای متمرکز شدن باید اجازه دهید افکار شما زبانه بکشد و به هر سو برود. هدف ایده‌پردازی، کاوش در سپهر وسیعی از راهکارها است. ایده‌ها می‌بایست هم تعدد و هم تنوع زیادی داشته باشند. با بهره‌گیری از این گنجینه‌ی ایده شما می‌‌توانید نمونه اولیه بسازید و آن را روی کاربران خود امتحان کنید. ایده‌پردازی شما را از شناسایی مسئله به جستجوی راهکار می‌رساند.

ایده‌پردازی می‌کنید تا …

  • مجموع نقطه‌نظرات و توانایی‌های تیم خود را در اختیار بگیرید.
  • پا را از راهکارهای دم دستی و سر راست فراتر گذاشته و وادار به نوآوری شوید.
  • نواحی ناشناخته‌ای را برای کاوش کشف کنید.
  • گزینه‌های بیش‌تر (از نظر تعداد) و انعطاف پذیر(متنوع) تری پیش روی خود قرار دهید.

هنگام ایده‌پردازی، لازم است تیم شما دائما بین تمرکز و واگرایی در نوسان باشد. برای تولید ایده باید نگرشی باز و وسیع داشت. در حالی که انتخاب و ارزیابی ایده، نیاز به تمرکز و تنگ کردن دایره‌ی انتخاب دارد.

از رفتارهای غلط، نظیر ارزیابی ایده حین تولید آن بپرهیزید. فراموش نکنید مفاهیم نوآورانه از ایده‌هایی نشات می‌گیرند که در ابتدا بسیار عجیب و غریب به نظر می‌رسند.

نمونه اولیه

ساخت نمونه اولیه ایده‌ها را از مغز شما خارج کرده و به دنیای بیرون عرضه می‌کند. نمونه اولیه می‌تواند هر چیز فیزیکی و ملموسی باشد، مثلا مجموعه از برچسب‌های کاغذی که روی دیوار چسبانده‌اید، نقش‌بازی کردن، یک شی و … . در گام‌های اول نمونه اولیه‌ی خود را ارزان و با وضوح پایین پیاده‌سازی کنید تا بتوانید سریع‌تر از آن یاد بگیرید و گزینه‌های محتمل جدیدی را کشف کنید.

نمونه‌های اولیه زمانی بیش‌ترین بازدهی را دارند که افراد (تیم طراحی، کاربران و سایرین) قادر به تعامل و تجربه کردن آن باشند. چنین نمونه‌هایی فرصت بی نظیری برای شروع مباحثه به وجود می‌آورند. آن چه از سر و کله زدن با نمونه اولیه یاد می‌گیرید، سبب ایجاد همدلی عمیق‌تر شده و راهکارهای موفق‌تری را شکل می‌دهد.

وقتی حرف از ساخت نمونه اولیه به میان می‌آید اغلب به فکر ارزیابی عملکردها می‌افتیم، اما با این کار اهداف فراوان دیگری هم برآورده خواهد شد.

آیکن همدلی

همدلی

ساخت نمونه اولیه فهم شما از کاربران و فضای طراحی را عمیق‌تر می‌کند.

آیکن کاوش

کاوش

به شما اجازه می‌دهد چندین نمونه مفهومی را به طور موازی و هم‌زمان توسعه داده و ارزیابی نمایید.

آیکن آزمودن

آزمودن

نمونه‌هایی بسازید، آن‌ها را ارزیابی نموده و راهکارهای خود را پالایش کنید.

آیکن الهام گرفتن

الهام

با تبیین دیدگاه خود، الهام بخش دیگران باشید.

آزمون

عنصر آزمون در تفکر طراحی

آزمودن به شما این شانس را می‌دهد تا بازخوردهایی را جمع‌آوری، راهکارهایی را پالایش و یادگیری از مخاطبان را دنبال کنید. آزمون فرایندی تکرار شونده است که طی آن نمونه‌های اولیه با وضوح و جزئیات اندک، در متن زندگی کاربران شما قرار داده می‌شوند. نمونه‌های اولیه را چنان بسازید که گویی راهکار شما درست است، اما آن‌ها را چنان ارزیابی کنید که گویی راهکار شما نادرست بوده است. برای امتحان نمونه‌های اولیه، تجربه‌ای را برای کابران ایجاد کنید که همانند زندگی واقعی و روزمره آن‌ها است.

درباره کاربران بیشتر بیاموزید

آزمودن یک فرصت مجدد برای ایجاد همدلی از طریق مشاهده و درگیر شدن است که عموما ادراکاتی غیرمنتظره از آن حاصل می‌شود.

نمونه‌های اولیه و راهکارهای خود را پالایش کنید

آزمودن، اطلاعات لازم برای تکرار فرایند ساخت نمونه‌های اولیه را فراهم می‌کند. گاهی این یعنی لازم است به تخته طراحی خود بازگردید.

نقطه‌نظر خود را هم ارزیابی و پالایش کنید

آزمون ممکن است بیانگر این واقعیت باشد که نه تنها راهکار اشتباهی را برگزیده‌اید، بلکه چارچوب (تعریف) مسئله شما هم نادرست است.

ارتباط بین ۵ عنصر تفکر طراحی

یک بار دیگر به تصویر بالا که نشان‌دهنده ۵ عنصر تفکر طراحی است نگاه کنید. این تصویر فقط یکی از راه‌هایی است که ارتباط ببین عناصر تفکر طراحی را نشان می‌دهد. در عمل ارتباط بین این عناصر بسیار بیش‌تر و پرتکرارتر است. فراموش نکنید که در تفکر طراحی، همیشه در حال تکرار کردن هستیم. شکل زیر یکی دیگر از انواع ارتباط بین مراحل تفکر طراحی را نشان می دهد. شما هم می توانید یک شکل منحصر به فرد برای مسئله خودتان تولید کرده و نتایج آن را با ما در زیر همین مقاله در میان بگذارید.

ارتباط عناصر تفکر طراحی

نوشته های مرتبط

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *